MUQDISHO, SOOMAALIYA – Tallaabo muhiim ah oo lagu doonayo in dib loogu qaabeeyo muuqaalka gargaarka bini’aadannimo ee dalka, ayaa Hay’adda Maaraynta Musiibooyinka Soomaaliyeed (SoDMA) maanta marti-gelisay kulan isku-duwid muhiim ah oo isugu keenay tiro badan oo ka mid ah dhinacyada ay khuseyso ee heer qaran iyo kuwo caalami ah. Ujeeddada ugu weyn ee kulankan ayaa ahayd in si rasmi ah loo daah-furo Kooxda Shaqada ee Jinsiga ee Arrimaha Bini’aadannimada (GiHA), oo ah hindise taariikhi ah oo loogu talagalay in haweenka iyo gabdhaha loo xoojiyo sidii wakiillo udub-dhexaad u ah isbeddelka dadaallada gargaarka iyo horumarinta Soomaaliya.

Kulankan waxaa guddoominayay Guddoomiyaha SoDMA, Mudane Maxamuud Macalin Cabdulle, iyo sidoo kale wada-hawlgalayaasha muhiimka ah, oo ay ka mid yihiin Dr. Ruqaya Maxamed, Maamulaha Qaybta Haweenka ee QM ee Soomaaliya, iyo hoggaamiyeyaal ka tirsan Isbahaysiga Ururrada aan Dawliga ahayn ee Soomaaliya. Waxaa la xusay in shirka ay si weyn uga soo qayb-galeen haweenka ka shaqeeya SoDMA gudaheeda, taasoo muujineysa sida ay hay’addu ugu dhab tahay sinnaanta jinsiga.

Hadalkiisii furitaanka, Guddoomiye Cabdulle wuxuu ku nuuxnuuxsaday muhiimadda qaran ee jihayntan istiraatiijiyadeed ee cusub. “Tani waa ka badan tahay kulan; waa tallaabo aasaasi u ah nidaam gargaar oo ka sinnaan badan oo ka waxtar badan,” ayuu yiri. “Anagoo ururrada haweenka dhigayna udub-dhexaadka dadaalladeena, ma ahan oo kaliya inaan bixinno gargaar; waxaan ka faa’iideysaneynaa awood xooggan oo inta badan la dayaco, oo loogu talagalay dhisidda adkeysiga qaran iyo horumar waara.”

Kulanku wuxuu ahaa mid lagu soo bandhigay warbixin faahfaahsan oo ku saabsan waajibaadka Kooxda Shaqada ee GiHA, taasoo hubin doonta in dhinac kasta oo ka mid ah jawaab-celinta bini’aadannimada ay tahay mid ku saleysan laguna jaangooyay baahiyaha gaarka ah iyo aragtiyaha haweenka iyo gabdhaha.

Dr. Ruqaya Maxamed, oo iyaduna hadashay, ayaa ku adkeysay muhiimadda istiraatiijiyadeed ee iskaashigan cusub, iyadoo tiri, “Iskaashigan waa horumar muhiim ah oo ku yimid hab-dhaqankeenna. Waxaan aqoonsannahay in haweenku aanay ahayn oo kaliya kuwa wax ka faa’iidaysta, balse ay yihiin wada-hawlgalayaal lama huraan ah oo ku aaddan adkeysiga iyo soo kabashada. Kooxda Shaqada ee GiHA waxay noqon doontaa madal muhiim ah oo lagu dhex-geliyo codadkooda iyo khibradooda, taasoo hubineysa in shaqadeena wadajirka ah ay tahay mid wax-ku-ool ah oo caddaalad ah.”

Doodda kulanka waxay ku salaysnayd abuuridda qaab-dhismeed adag oo sahlan oo loogu talagalay iskaashiga u dhexeeya SoDMA, Ururrada Haweenka ee Maxalliga ah (WLOs), iyo Ururrada Bulshada Rayidka ah (CSOs).

Ka-qaybgalayaashu waxay isku raaceen tallaabooyin la taaban karo oo lagu dhisayo xiriir waara iyo kanaallo xiriir toos ah, iyagoo dammaanad qaadaya ka-qaybgalka tooska ah ee haweenka ee dhammaan go’aan-qaadashada bini’aadannimada.

Gabagabadii kulanka, Guddoomiye Cabdulle wuxuu dib u xaqiijiyay ballanqaadka aan leexleexadka lahayn ee SoDMA ee ku aaddan wadadan iskaashiga. “Guusheena ugu dambeysa waxaa lagu cabbiri doonaa awooddeena aan ku hirgelin karno ballanqaadyadii maanta ficillo la taaban karo oo dhulka ah,” ayuu yiri. “Waxaan si buuxda uga go’an tahay inaan si wadajir ah ula shaqeyno wada-hawlgalayaasheena si aan u dhisno nidaam gargaar oo ka xooggan, ka sinnaan badan, oo si qoto dheer uga jawaab badan baahiyaha muwaadin kasta oo Soomaali ah.”

Munaasabaddani waxay calaamad u tahay halbeeg cusub oo ku saabsan isku-duwidda gargaarka bini’aadannimada ee Soomaaliya, iyada oo dhiirigelinaysa istiraatiijiyad qaran oo ku meelaysa awood-siinta iyo hoggaaminta haweenka udub-dhexaadka dhisidda mustaqbal adag oo barwaaqo ah.